Tin mới Xem thêm

  • Ngăn cái ác làm tổn thương thầy thuốc

    Thực tế cho thấy, chỉ trong vài tháng đầu năm nay, tại nhiều bệnh viện trong cả nước đã xảy ra hàng loạt vụ hành hung, lăng mạ y, bác sĩ, cán bộ, nhân viên

  • Ý Nhi & Đợi tàu ngược

    Nhà ga nằm trên một nền đất khá cao, so với nơi đỗ tàu. Đó là một gian phòng hình chữ nhật, có bốn cửa đối diện với nhau, hai cửa để ra tàu và hai cửa cho khách xuống tàu. Các cánh cửa đều có màu xanh biển, màu đồng phục của tất cả các ngôi nhà, công sở, trường học một thời.

  • Ơi cái tuổi trăng tròn làm sao vui sống!

    Nhan đề sách như tiếng kêu, cất lên vừa kịp lúc, nhất là khi dư luận đang băn khoăn không chỉ với cái kết cục không vui của em nữ sinh Song Toàn

  • Phạm Vân Anh đãi quặng thành vàng

    Đọc từ thơ, truyện ngắn, ký, đến nghe những câu chuyện về nhà thơ Phạm Vân Anh trước khi được gặp chị. Để rồi lần đầu tiên tiếp xúc

  • Cà phê trộn pin

    Chuyện cà phê trộn pin là lần gần nhất làm tôi sửng sốt vì cách mà người Việt có thể “ác” với nhau. Các chuyên gia hôm qua lên báo phân tích rằng

  • Kiều Bích Hậu - Tìm thấy một mùa hoa

    Mùa đông ở châu Âu quá khắc nghiệt với thời tiết thông thường từ âm năm độ tới âm hai mươi độ nên người châu Âu khắc khoải mong mùa xuân

Chân dung Xem thêm

Thế giới sách Xem thêm

Tin văn

Văn học trẻ - thừa và thiếu

20.6.2017-08:00

  Nhà văn Trần Văn Tuấn

 

Văn học trẻ - thừa và thiếu

 

TRẦN VĂN TUẤN

 

NVTPHCM- Từ xưa tới nay, theo lẽ tự nhiên của đời sống, giới trẻ luôn giữ vai trò tiên phong trong sự phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội. Trong đời sống văn học cũng vậy.

 

Trong hoàn cảnh xã hội hiện nay của TPHCM cũng như cả nước, vai trò và trách nhiệm của các nhà văn trẻ ngày càng được nâng cao, ngày càng quan trọng hơn. Thực tế cho thấy, tiềm năng văn học của lực lượng trẻ TPHCM rất sâu rộng, tài năng trẻ về văn học có nhiều triển vọng. Thế hệ trẻ về văn học của thành phố nói riêng, cả nước nói chung được trang bị kiến thức văn hóa, khoa học kỹ thuật bài bản. Các bạn trẻ có nhiều điều kiện tiếp cận với các xu hướng, các nền văn hóa thế giới. Và quan trọng nhất, các bạn được sống và làm việc trong một môi trường xã hội ổn định về chính trị, phát triển về kinh tế, hội nhập sâu rộng với thế giới với nền tảng văn hóa Việt Nam, một nền văn hóa có bề dày lịch sử.

 

TPHCM là trung tâm văn hóa, kinh tế lớn của khu vực, mang tầm vóc quốc tế, năng lực sáng tạo hội nhập cao. Một thành phố đông dân, hội tụ hầu hết các vấn đề về đời sống và con người của cả nước. Diện mạo văn học trẻ của thành phố vì thế cũng đậm nét con người và đời sống đô thị. Những năm qua, sáng tác văn học của các bạn trẻ luôn có những sáng tạo về kết cấu, thủ pháp nghệ thuật và ngôn từ; các bạn trẻ đã thể hiện mạnh mẽ cá tính của mình.

 

Nguồn tri thức quốc tế và sự giao lưu rộng rãi với thế giới bên ngoài đã giúp các bạn mở rộng hiện thực đến với những nền văn hóa, xã hội các nước khác. Sự trải nghiệm mang tính quốc tế đã giúp các bạn tự tin thể hiện chiều sâu đời sống tinh thần của mình và trách nhiệm công dân trong đời sống xã hội. Thế mạnh đặc biệt của tuổi xuân và khát vọng khám phá đời sống của các bạn đã được thể hiện rất rõ.

 

Tổng quát là thế, nhưng vẫn có những cái thừa, cái thiếu ở những người viết văn trẻ. Trước hết, cần thống nhất với nhận định: Không có văn học trẻ hay già, chỉ có hay hoặc chưa hay. Phạm trù cái hay trong văn học nghệ thuật rất rộng và luôn chuyển động, nhưng chuẩn mực về văn hóa và sự có ích không bao giờ thay đổi. Bạn đọc giữ vai trò có tính quyết định về cái hay, nhưng bạn đọc không phải là thị trường; thị trường chỉ là một bộ phận của bạn đọc. Dẫu vậy, dường như các bạn trẻ ngày nay chịu áp lực quá lớn về vấn đề “sách bán chạy” để thể hiện bút lực của mình. Các bạn trẻ luôn nhạy bén với nhu cầu thị trường nên sản phẩm văn học của các bạn đưa ra đều được thị trường đón nhận, không “bán chạy” cũng ở mức “bán được”. Có thể nói, đây là thành công bước đầu của các bạn. Tuy nhiên, nếu nhìn ở góc độ chất lượng văn học từ những nhà văn trẻ đã thành công ở những sáng tác đầu tay, có thể nêu ra nhận định: Một số lượng lớn bạn trẻ ngày nay có thừa kiến thức sách vở nhưng còn thiếu tri thức đời sống xã hội. Tính xã hội trong tác phẩm của nhiều cây viết trẻ còn ít. Xã hội nào cũng có những vấn đề nóng, những “hỉ, nộ, ái, ố” của riêng mình. Thời kỳ hội nhập toàn cầu hiện nay, những vấn đề nêu trên luôn thể hiện trong đời sống thật và trong mạng xã hội. Sự song hành giữa “thế giới thật” và “thế giới ảo” là một bước phát triển thần kỳ của nhân loại. Nhưng phải khẳng định cái “thật trong đời sống” mới là gốc, là nền tảng cho mọi hoạt động văn học nghệ thuật. Có thể các bạn trẻ chưa dành nhiều thời gian cho đời sống thật, chưa gắn bó và dấn thân hết mình vào đời sống xã hội, nên tác phẩm còn thừa chữ nghĩa, thiếu đời sống thật.

 

Xin được mạo muội đưa ra một nhận định: Cái hay của văn học là không thừa, không thiếu theo kết cấu tình yêu. Yêu thừa hay yêu thiếu chưa phải là tình yêu.

 

Nếu bạn coi văn chương là một thứ nghề nghiệp, ắt các bạn phải luôn tuân theo quy luật “bù thiếu, cắt thừa”. Mọi cái đều chỉ là tương đối, nhưng văn học sẽ chưa hay nếu để bạn đọc nhận thấy rõ cái thiếu, cái thừa trong tác phẩm văn học. Tài năng là điều kiện cần, vốn sống xã hội là điều kiện đủ. Đôi điều tâm sự để bạn đọc tham khảo.

 

 

>> XEM TIẾP NGHIÊN CỨU - PHÊ BÌNH CỦA TÁC GIẢ KHÁC...

 

Vui lòng Đăng nhập để gửi lời cảm nhận của bạn cho bài viết trên.