Tin mới Xem thêm

  • Những bức thư thời chiến vẫn thấm đẫm hòa...

    Nhà văn Lê Thị Bích Hồng lại tìm được ở những lá thư thời chiến tinh thần và khát vọng hoà hợp dân tộc của những người lính "Việt cộng" và cả những người lính Việt Nam Cộng hòa “phía bên kia”. “Chiến tranh phải có sự tham gia từ nhiều phía. Họ đều “máu đỏ, da vàng”, có chung cội nguồn “con Lạc, cháu Hồng”… Nhưng kẻ thù đến xâm lược đã đẩy lên những mâu thuẫn trong chính mỗi gia đình Việt Nam.

  • Phạm Đình Phú & đất thơm lừng hương xa

    Đất nước lâm nguy/ Thầy vào quân ngũ/ Không thể nào quên nỗi niềm ấp ủ/ Sẽ phôi pha hay lưu mãi suốt đời?

  • Những câu chuyện của một người yêu sách

    Mấy năm nay đời sống văn hóa ở TP Hồ Chí Minh chứng kiến một tình hình dường như mâu thuẫn này: trong

  • Những giọt nước mắt tháng 7

    Ở hai đầu đường dây điện thoại, chúng tôi đã khóc, những lời nói nghẹn lại, những khoảng lặng đầy nhức nhối, đau buốt. Dù chúng tôi chưa từng quen biết, nhưng câu chuyện nhắc đến đã hòa chung cảm xúc của hai bác cháu. Đó là cảm xúc của một người lính nguyện suốt đời ở bên đồng đội dù âm dương cách trở

  • Chương trình Lý luận phê hình VHNT TPHCM:...

    Chương trình Lý luận phê bình văn học, nghệ thuật TPHCM là một diễn đàn do Hội đồng Lý luận phê bình văn học, nghệ thuật

  • Hoàng Xuân Tuyền hỏi chiến tranh có gì để mới

    Chết?/ - Quá đáng sợ./ Ai đang sống và hãy còn ham sống/ hẳn toát mồ hôi khi thần chết gọi tên.

Chân dung Xem thêm

Thế giới sách Xem thêm

Thế giới sách

Cần Thơ phố cũ nét xưa của Nhâm Hùng

21.4.2017-07:10

 Sách Cần Thơ phố cũ nét xưa của Nhâm Hùng

 

Đi tìm “phố cũ nét xưa”

 

ĐĂNG HUỲNH

 

NVTPHCM- Soạn giả Nhâm Hùng vừa ra mắt sách biên khảo "Cần Thơ phố cũ nét xưa" (NXB Trẻ, tháng 3-2017) và có buổi giao lưu tại Hội Sách Cần Thơ lần này. Một vùng đất giàu truyền thống và bản sắc, luôn xứng đáng vị trí "thủ phủ của miền Tây" được khắc họa rõ nét bằng những tư liệu lịch sử quý.

 

Đề từ cho quyển sách, tác giả Nhâm Hùng viết: "Rõ ra, khảo cứu lịch sử thành phố Cần Thơ hôm nay, chính là tìm về cội nguồn đất Trấn Giang xưa, tức xứ sở Cần Thơ, để mở đầu cho cuộc hành trình khơi dậy kho tàng quá khứ". Vậy rồi ông bắt đầu hành trình ấy qua 2 phần "Cội nguồn và khai mở" và "Nhận diện đô thị buổi đầu". Bằng cứ liệu phong phú đã cất công sưu tầm gần trọn đời người, tác giả Nhâm Hùng kể cho độc giả nghe thuở ban đầu của đạo Trấn Giang, rồi địa danh Tham Tướng, việc chuyển đổi hai tiếng Cần Thơ từ địa danh dân gian sang địa danh hành chính…

 

Một trong những tiểu mục đáng chú ý trong sách có lẽ là "Miệt vườn Cần Thơ hình thành ra sao". Tác giả có lý khi lý giải rằng, miệt vườn Cần Thơ được mở mang, mà cái nôi ở dọc theo tuyến Cái Răng, Ba Láng, Vàm Xáng, Phong Điền, Long Tuyền, Bình Thủy. Để rồi nhiều tên rạch lấy từ các loại trái cây như Rạch Cam, Rạch Chanh, Mương Dâu… ra đời, tồn tại tới hôm nay, như lưu dấu miệt vườn xưa. Theo soạn giả Nhâm Hùng, miệt vườn Cần Thơ phát triển hàng đầu trong khu vực là bởi ngoài kỹ thuật "đào mương lên liếp" cao còn nhờ đây là vùng "sông sâu nước chảy", "đất nạc" nên phù sa màu mỡ. Từ bản sắc miệt vườn sinh ra những giá trị "thặng dư" rõ nét. Bao văn nghệ sĩ, bao tác phẩm nghệ thuật đã ra đời từ miệt vườn Cần Thơ. Một trong những điển hình là vở "Tiếng hò sông Hậu" của soạn giả Điêu Huyền, người Phong Điền với câu hò tả nét thanh lịch của trai miệt vườn: "Hò ơ! Trai nào bảnh bằng trai Nhơn Ái. Đầu thì hớt chải, tóc tém bảy ba. Mặc pi-da-ma, khăn bàn choàng cổ…".

 

Trong phần "Chợ nổi Cái Răng hình thành", tác giả sau khi khái quát về lịch sử hình thành, nét đặc trưng như cây bẹo, tiếng rao đi sâu bàn về "giá trị thương hồ". Đó cũng là giá trị văn hóa tiềm ẩn đã được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Thú vị làm sao trên chợ nổi có đến hàng chục đơn vị tính: ký, chục, trăm, thiên, giạ, táu, đôi, thước… nhưng thú vị nhất vẫn là cách bán mớ, bán mão. Ông Nhâm Hùng nhận định: "Cách bán này nói lên đặc tính thương hồ hào phóng, xuề xòa, không câu nệ, kỳ kèo". Và rồi sau một phiên chợ trên sông ồn ào, thương hồ tìm về góc riêng trên những chiếc ghe chòng chành, trải lòng đờn ca tài tử, hò hát góp vui. Tình thương hồ là tình sông nước, tình gạo chợ nước sông, đong đầy như phù sa sông Hậu.

 

"Cần Thơ phố cũ nét xưa" còn có nhiều trang viết về công trình kiến trúc cổ trên đất Tây Đô, về lịch sử đáng nhớ của bến Ninh Kiều, tiền thân là bến Hàng Dương. Tác giả cũng làm sống dậy không gian và không khí bến xe đò ở Cần Thơ xưa đi Lục tỉnh, minh chứng về vị trí trung tâm của mảnh đất này. Thật thú vị với những con số mà soạn giả Nhâm Hùng sưu tầm về những chuyến đi tàu đầu thế kỷ XX: Long Xuyên đi Cần Thơ mất 6 tiếng đồng hồ; Mỹ Tho đến Cần Thơ mất 13 tiếng; Vĩnh Long đến Cần Thơ phải mất 10 tiếng. Và rồi ông bồi hồi dành những trang viết về bến "Bắc Cần Thơ". Qua đó, độc giả mới rõ rằng, "bắc" chẳng phải là phương hướng mà là từ gốc Pháp, nghĩa là phà, đò. Ông tỉ mỉ kể cho độc giả nghe về thuở đầu của Bắc Cần Thơ, Bắc Cái Vồn, về những biến thiên theo thời gian và rồi "bến bắc" đã kết thúc sứ mạng lịch sử của riêng mình.

 

Sau nhiều công trình nghiên cứu về Cần Thơ, có thể nói "Cần Thơ phố cũ nét xưa" có giá trị tư liệu quý của tác giả Nhâm Hùng. Bằng "ngồn ngộn tư liệu" tích cóp, ông sắp xếp khoa học, kể lại bằng tư duy, sự mường tượng và cả tâm tình dành cho xứ sở. Ông trân quý những giá trị văn hóa, lịch sử của Cần Thơ, dù có khi lớp bụi thời gian đã phủ dày. Với ông: "Tất cả đã trở thành "hồn phố", luôn tồn tại trong tâm thức bao người; để nhớ thương hoài phố cũ nét xưa".

 

 

>> XEM CHÂN DUNG & PHỎNG VẤN NHÂN VẬT KHÁC...      

 

Vui lòng Đăng nhập để gửi lời cảm nhận của bạn cho bài viết trên.